"Wie de kleine niet eert, is als grote verkeerd."
"Een etiket hoort op een verpakking, een kind is geen product."
"Als je de vlinder niet in de rups ziet en de vogel niet in het ei, wat zie je dan in een kind waar je last van hebt?"
"Als kinderen allemaal dezelfde kip moeten knippen, kunnen ze hun ei niet kwijt."
"Als je morgen nog hetzelfde denkt, heb je niks geleerd."
"Alleen in theorie klopt de praktijk."
"Waarom verwennen ouders? Welke negatieve gevolgen heeft problematische verwenning? Wat zijn de gevolgen in het onderwijs? Hoe keer je het tij?
Problematisch verwende kinderen krijgen te veel, te snel en te lang. Ze krijgen materiële zaken of doen ervaringen op die niet bij hun leeftijd, hun interesses en hun talenten passen. Bij problematische verwenning is er sprake van grenzeloosheid en toegeeflijkheid van de kant van de ouders, waardoor de gezonde ontwikkeling van het kind in gevaar komt. Problematische verwenning is een vorm van verwaarlozing.
Kinderen die hieraan blootgesteld worden, vallen onder andere op door hun lage frustratietolerantie en hun koppige en soms oppositionele en manipulerende gedrag. Vaak raken ze in een sociaal isolement en is er sprake van schoolverzuim. De gevolgen blijven ook op volwassen leeftijd merkbaar.
Willem de Jong neemt deze problematiek kritisch onder de loep en laat ook de moderne opvoedtaken van ouders en leerkrachten niet onbesproken."
Effect van meelezen op sociaal-emotionele ontwikkeling
Kleuters kunnen complexe emoties zoals verlegenheid en jaloezie beter begrijpen als de volwassene zich meer opstelt als meelezer in plaats van voorlezer. Een gelijkwaardig gesprek over een (prenten)boek met kleuters heeft meer effect op de sociaal-emotionele ontwikkeling. Dit blijkt uit onderzoek van Aletta Kwant.
Taalontwikkeling
Op 10 november promoveert Kwant met haar resultaten aan de Rijksuniversiteit van Groningen. Dat prentenboeken een positief effect hebben op de taalontwikkeling van kleuters was al langer bekend, maar nog niet eerder werd het effect op de sociaal-emotionele ontwikkeling aangetoond.
Uitlokkingsstrategie
Wat vaak gebeurt tijdens het voorlezen, is dat de lezer vragen stelt over het verhaal aan de kinderen, ook wel de uitlokkingsstrategie genoemd. ‘Door zelf lezersreacties te geven plaatst de volwassende zich als medelezer naast de kinderen, wat een gelijkwaardiger gesprek oplevert,' verduidelijkt Kwant. 'De lezersreacties van de volwassene vormen hierbij de eerste aanzet tot een gesprek. Daarna helpen gespreksstimulerende aanwijzingen zoals vervolgvragen de volwassene verder om in gesprek te gaan met de kinderen.'
Complexe emoties versus basisemoties
Voor het onderzoek heeft een panel van experts eerst criteria ontwikkeld waarmee prentenboeken geselecteerd konden worden. Daarna analyseerde Kwant de inhoud van de boeken. Meelezen helpt vooral om complexe emoties te begijpen zoals verlegen, jaloers en schuldig. Basisemoties zoals bang, blij, boos en verdrietig worden ook beter begrepen wanneer de volwassene meelas in plaats van voorlas. Maar deze verschillen waren veel minder groot dan bij complexe emoties. Voor het onderzoek onderzocht Kwant 20 kleutergroepen op 19 verschillende basisscholen. De helft van de groepen volgde het reguliere programma; de andere helft kreeg het speciale voorleesprogramma aangeboden.
"Wie weet wat de hoofdstad van Frankrijk is?"
"Ik! Parijs!"
"Zo, jij bent een slimme meid."
"Nee hoor, mijn moeder had 't antwoord voorgeklapt."
